رپورتاژ آگهی
صندوق نوآوری و شکوفایی بهعنوان یکی از نهادهای کلیدی در حمایت از شرکتهای دانشبنیان، رویکرد جدیدی را در نسل سوم و چهارم فعالیتهای خود اتخاذ کرده است. این رویکرد که در رویداد «ایران پیشرفته» توسط رئیس صندوق اعلام شد، بر ساماندهی نظام تأمین مالی نوآوری و تقویت همکاری میان نهادهای مالی تمرکز دارد. این تحول نه تنها بر چالشهای شرکتهای دانشبنیان تمرکز دارد، بلکه به افزایش شفافیت و تسریع حمایت مالی از این شرکتها کمک میکند.
نظامسازی مالی به جای تصدیگری مستقیم
در رویکرد جدید، صندوق نوآوری از ارائه مستقیم خدمات به نقش تنظیمگرانه و شبکهسازی میان نهادهای مالی حرکت کرده است. این تغییر با استفاده از ابزارهای اعتبارسنجی مبتنی بر داراییهای نامشهود و عملکرد شرکتها، فرآیند حمایت مالی را بهینهسازی میکند. بهجای وثایق سنتی، ارزش مالکیت فکری، دانش تخصصی و سوابق عملکردی مبنای ارزیابی قرار میگیرد.
این مدل نوین میتواند برای شرکتهای نوپا و کوچک که معمولاً توانایی ارائه وثایق فیزیکی را ندارند، راهگشا باشد. بهعنوان مثال، شرکتی که دارای پتنت یا دانش تخصصی برجسته است، میتواند بدون نیاز به ضمانتهای سنگین، از منابع مالی بهرهمند شود. بر اساس آمار منتشرشده، حدود ۷۰ درصد شرکتهای نوپا با چالش تأمین وثایق مواجهاند و این رویکرد جدید میتواند این مانع را بهطور قابلتوجهی کاهش دهد.
همچنین، این تغییر رویکرد به معنای کاهش تصدیگری مستقیم صندوق است که در بلندمدت میتواند به ایجاد یک اکوسیستم مالی پایدارتر و کارآمدتر منجر شود. این مدل شبکهسازی میان نهادهای مالی، امکان ارائه خدمات متنوعتر و تخصصیتر را فراهم میکند.
افزایش ریسکپذیری و تسهیل تضامین
یکی از تغییرات مهم در نسل سوم و چهارم فعالیتهای صندوق، افزایش ریسکپذیری در خدمات سرمایهگذاری و اعتباری است. طبق اعلام رئیس صندوق، این میزان از یک درصد به چهار درصد افزایش یافته است. همچنین اصلاحاتی در سطوح تضامین انجام شده تا دسترسی شرکتهای دانشبنیان به منابع مالی سادهتر شود.
این اقدام بهویژه برای شرکتهایی که در گذشته به دلیل عدم ارائه وثایق کافی از دریافت تسهیلات محروم بودند، اهمیت زیادی دارد. مدل جدید تضامین صندوق با ارزیابی داراییهای نامشهود و عملکرد، موانع موجود را کاهش داده و فرصتهای بیشتری برای رشد این شرکتها فراهم کرده است.
برای مثال، شرکتی که در حوزه فناوریهای نوظهور فعالیت میکند و دارایی فکری ارزشمندی مانند نرمافزار یا الگوریتمهای پیشرفته دارد، میتواند از این تسهیلات بهرهمند شود. این تغییرات نشاندهنده تمایل صندوق به پذیرش ریسک بیشتر در حمایت از نوآوری است که میتواند به رشد سریعتر شرکتهای دانشبنیان کمک کند.
اعتبارسنجی سیستمی و سریع
یکی از نوآوریهای قابلتوجه صندوق، راهاندازی نظام اعتبارسنجی مبتنی بر داراییهای نامشهود است. در این سیستم جدید، درخواستهای تأمین سرمایه در گردش در کمتر از ۴۸ ساعت بهصورت سیستمی تعیین تکلیف میشوند. این تحول انقلابی در کاهش بروکراسی و تسریع فرآیندهای مالی محسوب میشود.
برای نمونه، شرکتهایی که عملکرد موفقی در گذشته داشتهاند یا داراییهای فکری ارزشمند دارند، میتوانند بدون مواجهه با موانع سنتی، سریعتر به منابع مالی دسترسی پیدا کنند. این ویژگی سازگاری بیشتری با نیازهای شرکتهای نوآور دارد.
به گفته کارشناسان، این سیستم میتواند زمان انتظار برای دریافت تسهیلات را تا ۶۰ درصد کاهش دهد. این کاهش زمان بهویژه برای شرکتهایی که به منابع مالی فوری نیاز دارند، اهمیت دارد. بهعلاوه، این رویکرد سیستمی شفافیت بیشتری در فرآیندهای مالی ایجاد میکند و احتمال خطا یا سوءاستفاده را به حداقل میرساند.
اقدامات توسعهای: بانک فناوری و صندوقهای فراسرزمینی
صندوق نوآوری برنامههای جدیدی برای تقویت منابع مالی زیستبوم نوآوری آغاز کرده است. از جمله، راهاندازی بانک توسعه فناوری، افزایش سرمایه صندوقهای پژوهش و فناوری، و صدور مجوز برای صندوقهای سرمایهگذاری فراسرزمینی. این اقدامات به شرکتهای دانشبنیان امکان میدهد تا در بازارهای داخلی و بینالمللی فعالیتهای خود را گسترش دهند.
بانک توسعه فناوری با هدف ارائه خدمات مالی تخصصی طراحی شده و میتواند نقش مؤثری در تأمین مالی شرکتهای نوآور ایفا کند. همچنین صندوقهای فراسرزمینی به شرکتها کمک میکنند تا منابع مالی موردنیاز برای توسعه صادرات و فعالیتهای بینالمللی خود را تأمین کنند.
بهعنوان مثال، یک شرکت دانشبنیان فعال در حوزه بیوتکنولوژی میتواند از طریق این صندوقها به بازارهای بینالمللی دسترسی پیدا کند و سرمایه لازم برای توسعه محصولات خود را جذب کند. این اقدامات نه تنها به رشد اقتصادی کشور کمک میکند، بلکه جایگاه ایران را در عرصه فناوریهای نوین تقویت میکند.
تمرکز بر تأمین سرمایه در گردش
یکی از دغدغههای اصلی شرکتهای دانشبنیان، تأمین سرمایه در گردش است. در مدل جدید صندوق، این چالش با ابزارهای اعتبارسنجی و اصلاح تضامین تا حد زیادی کاهش یافته است. شرکتهایی که در گذشته با مشکلات نقدینگی مواجه بودند، اکنون میتوانند سریعتر به منابع مالی دسترسی پیدا کنند.
برای مثال، شرکتی که در سال گذشته موفق به افزایش درآمد یا ثبت دستاوردهای علمی شده باشد، میتواند از این مدل اعتبارسنجی برای دریافت سرمایه در گردش استفاده کند. این تغییرات نویدبخش آیندهای روشنتر برای زیستبوم نوآوری کشور است.
بر اساس گزارشها، بیش از ۵۰ درصد شرکتهای دانشبنیان در مراحل اولیه رشد خود با مشکل نقدینگی مواجهاند. این تغییرات میتواند به رفع این موانع کمک کند و مسیر رشد پایدار را برای این شرکتها هموار سازد.
چشمانداز: تأثیر تحول در رویکرد صندوق نوآوری
رویکرد جدید صندوق نوآوری در نسل سوم و چهارم فعالیتهای خود، فرصتی برای بهبود دسترسی شرکتهای دانشبنیان به منابع مالی و تسهیل فرآیندهای حمایتی فراهم کرده است. این تغییرات شامل افزایش ریسکپذیری، اصلاح تضامین، و اعتبارسنجی سیستمی بوده و به تقویت زیستبوم نوآوری کمک میکنند. برای اطلاعات بیشتر درباره این تغییرات، میتوانید به صندوق نوآوری مراجعه کنید.
پرسشهای متداول
چرا صندوق نوآوری رویکرد خود را تغییر داده است؟
صندوق نوآوری برای تسهیل دسترسی شرکتهای دانشبنیان به منابع مالی و افزایش همکاری با نهادهای مالی، رویکرد خود را از تصدیگری به تنظیمگری تغییر داده است.
نظام اعتبارسنجی مبتنی بر داراییهای نامشهود چگونه عمل میکند؟
این نظام درخواستهای تأمین سرمایه را بر اساس داراییهای نامشهود و عملکرد شرکتها ارزیابی کرده و فرآیند تصمیمگیری را در کمتر از ۴۸ ساعت انجام میدهد.
بانک توسعه فناوری چه نقشی در زیستبوم نوآوری دارد؟
بانک توسعه فناوری با هدف تقویت منابع مالی شرکتهای دانشبنیان و توسعه فناوری، خدمات مالی تخصصی ارائه میدهد.